David Rockefeller (1915–2017) był jednym z najbardziej wpływowych amerykańskich bankierów, filantropów i mężów stanu XX i XXI wieku. Jako najmłodszy wnuk założyciela Standard Oil, Johna D. Rockefellera, przez lata kierował potęgą finansową swojego klanu, stając się ikoną globalnego biznesu i polityki. Przez 35 lat związany był z Chase Manhattan Bank, gdzie jako CEO i przewodniczący rady nadzorczej przekształcił go w kluczowy element światowego systemu finansowego.
Urodzony w Nowym Jorku 12 czerwca 1915 roku, David był najmłodszym z sześciorga dzieci Johna D. Rockefellera Jr. i Abigail Greene „Abby” Aldrich. Zmarł 20 marca 2017 roku w wieku 101 lat w swojej posiadłości w Pocantico Hills w stanie Nowy Jork, pełniąc od 2004 roku rolę patriarchy rodu Rockefellerów. Jego długie i bogate życie naznaczone było wpływem na światową finansjerę, politykę i filantropię.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Zmarł w wieku 101 lat.
- Żona/Mąż: Margaret „Peggy” McGrath (żona).
- Dzieci: Sześcioro dzieci.
- Zawód: Bankier, filantrop, mąż stanu.
- Główne osiągnięcie: Przekształcenie Chase Manhattan Bank w kluczowy element światowego systemu finansowego i rozwinięcie jego globalnych wpływów.
David Rockefeller: Dziedzictwo Potęgi Finansowej i Wpływów Międzynarodowych
Podstawowe Informacje i Pochodzenie
David Rockefeller, urodzony 12 czerwca 1915 roku w Nowym Jorku, był najmłodszym z sześciorga dzieci Johna D. Rockefellera Jr. i Abigail Greene „Abby” Aldrich. Jego korzenie sięgały legendarnego założyciela Standard Oil, Johna D. Rockefellera, pierwszego miliardera w historii, co od początku wyznaczało pewne oczekiwania wobec młodego dziedzica fortuny. Już od najmłodszych lat otoczony był atmosferą sukcesu i odpowiedzialności związanej z jednym z najpotężniejszych rodów w Ameryce. Po śmierci ostatniego z bratów w 2004 roku, David przejął wyłączną kontrolę nad rodzinnymi interesami, stając się niekwestionowanym liderem klanu Rockefellerów, a w chwili śmierci, 20 marca 2017 roku, w wieku 101 lat, był seniorem rodu, uchodząc za jednego z najstarszych i najbogatszych ludzi świata. Swoją posiadłość w Pocantico Hills w stanie Nowy Jork uczynił centrum swoich późniejszych działań.
Wykształcenie i Początki Kariery
David Rockefeller odebrał staranne wykształcenie akademickie. W 1936 roku ukończył z wyróżnieniem studia licencjackie na Uniwersytecie Harvarda, zdobywając solidne podstawy teoretyczne. Jego dalsza edukacja obejmowała studia w London School of Economics pod okiem wybitnego ekonomisty Friedricha von Hayeka, a następnie na Uniwersytecie Chicagowskim, gdzie w 1940 roku uzyskał stopień doktora (Ph.D.) z ekonomii. Takie przygotowanie akademickie stanowiło fundament jego późniejszej kariery w świecie finansów i polityki. Swoją karierę zawodową rozpoczął jednak w administracji publicznej, pracując jako sekretarz burmistrza Nowego Jorku, Fiorello La Guardii, za symbolicznego „dolara rocznie”, co pozwoliło mu zdobyć cenne doświadczenia w zarządzaniu miejskimi sprawami.
Życie Rodzinne i Prywatne
W 1940 roku David Rockefeller poślubił Margaret „Peggy” McGrath. Ich związek małżeński trwał aż do jej śmierci w 1996 roku, a para doczekała się sześciorga dzieci. Posiadał pięcioro starszego rodzeństwa, z którymi współtworzył potęgę rodu Rockefellerów. Wśród nich był brat Nelson, który zaszedł wysoko w amerykańskiej polityce, zostając wiceprezydentem USA. Po śmierci ostatniego z bratów w 2004 roku, David stał się nie tylko liderem klanu, ale także przejął wyłączną kontrolę nad rodzinnymi interesami, kontynuując długą tradycję wpływów Rockefellerów.
Kariera Zawodowa i Dominacja w Chase Manhattan Bank
Kluczowym etapem kariery Davida Rockefellera było jego 35-letnie zaangażowanie w Chase Manhattan Bank, do którego dołączył w 1946 roku. Pnąc się po szczeblach kariery, ostatecznie objął stanowiska CEO i przewodniczącego rady nadzorczej. Pod jego przywództwem Chase Manhattan przekształcił się w kluczowy element światowego systemu finansowego. Rockefeller zadbał o stworzenie największej na świecie sieci banków korespondentów, co znacząco zwiększyło zasięg i wpływy banku. Jego wizjonerskie podejście do globalnej bankowości pozwoliło na przełamanie lodów zimnej wojny w sektorze finansowym – w 1973 roku doprowadził do otwarcia pierwszego oddziału amerykańskiego banku w Moskwie. Ponadto, dzięki swojej historycznej wizycie w Chinach, sprawił, że Chase stał się pierwszym amerykańskim korespondentem Narodowego Banku Chin. Pod jego rządami bank zyskał ogromną kontrolę nad korporacjami niefinansowymi, co potwierdziło badanie z 1979 roku, wskazujące na jego wpływ na 16 dużych firm w USA. Mimo chwilowych trudności, gdy w 1975 roku Federalna Rezerwa określiła Chase mianem „banku problematycznego”, Rockefeller zdołał do 1981 roku przywrócić instytucji pełną kondycję finansową. Chase National Bank pod jego kierownictwem stał się globalnym graczem.
Służba Wojskowa i Doświadczenia Wojenne
Podczas II wojny światowej David Rockefeller aktywnie służył w armii USA w latach 1942–1945, dochodząc do stopnia kapitana. Jego biegła znajomość języka francuskiego okazała się nieoceniona w pracy w wywiadzie wojskowym, gdzie działał na terenach Afryki Północnej i Francji. Należał do elitarnej jednostki „Ritchie Boys”, która przechodziła specjalistyczne szkolenie wywiadowcze w Fort Ritchie. Dodatkowo, pełnił funkcję asystenta attaché wojskowego w ambasadzie USA w Paryżu, wykorzystując swoje kontakty do wspierania działań operacyjnych. Doświadczenia wojenne ukształtowały jego perspektywę i wpłynęły na późniejsze zaangażowanie w dyplomację i politykę międzynarodową.
Wpływy Polityczne i Międzynarodowe
David Rockefeller odegrał znaczącą rolę na arenie międzynarodowej, często działając jako nieoficjalny emisariusz USA na najwyższym szczeblu. Jego kontakty obejmowały spotkania z takimi przywódcami jak Saddam Husajn, Fidel Castro czy Nikita Chruszczow, co świadczy o jego wszechstronności i zdolności do nawiązywania dialogu w różnych kręgach politycznych. Mimo licznych propozycji, odrzucił możliwość objęcia fotela senatora po zamordowanym Robercie F. Kennedym, którą oferował mu brat Nelson w 1968 roku. Dwukrotnie odmówił również objęcia stanowiska Sekretarza Skarbu USA, proponowanego mu przez prezydentów Richarda Nixona i Jimmy’ego Cartera. Rockefeller był wieloletnim członkiem i przewodniczącym (1970–1985) Rady Stosunków Zagranicznych (CFR), wpływowej organizacji kształtującej politykę zagraniczną USA. W 1973 roku współzałożył Komisję Trójstronną, której celem było zacieśnienie współpracy między Ameryką Północną, Europą i Japonią. Utrzymywał bliskie relacje z dyrektorami CIA, w tym z Allenem Dullesem i Richardem Helmsem, a jego biura w Rockefeller Center służyły podczas wojny jako centrum operacyjne dla brytyjskiego MI6 i amerykańskich służb wywiadowczych. Już w 1992 roku zaproponował utworzenie strefy wolnego handlu na całej półkuli zachodniej, wyprzedzając tym samym późniejsze debaty o integracji gospodarczej.
Majątek i Zarządzanie Finansami
W chwili śmierci w 2017 roku, majątek Davida Rockefellera szacowano na 3,3 miliarda dolarów, co czyniło go jednym z najbogatszych ludzi świata. Przez dekady zarządzał rodzinnymi funduszami z biur w Rockefeller Center, znanych w kręgach finansowych jako „Room 5600”. W 1980 roku był największym indywidualnym udziałowcem Chase Manhattan Bank, posiadając 1,7% jego akcji. Rockefeller brał udział w kontrowersyjnej sprzedaży Rockefeller Center japońskiemu Mitsubishi Estate Company w 1989 roku. Ostatecznie, w 2000 roku, przewodniczył finalnej sprzedaży kompleksu firmie Tishman Speyer Properties, kończąc tym samym 70-letni okres posiadania tego symbolicznego miejsca przez rodzinę Rockefellerów.
Filantropia i Działalność Społeczna
David Rockefeller był zaangażowany w liczne działania filantropijne. W 2006 roku zadeklarował przekazanie 225 milionów dolarów na rzecz Rockefeller Brothers Fund, co było największym darem w historii tej instytucji. W 2005 roku przekazał po 100 milionów dolarów dwóm kluczowym instytucjom: Museum of Modern Art (MoMA) oraz Uniwersytetowi Rockefellera. Wspierał również swoją macierzystą uczelnię, Harvard, kwotą 10 milionów dolarów. Założył Stone Barns Center for Food & Agriculture, które stało się międzynarodowym centrum zrównoważonego rolnictwa. Rockefeller wspierał również modernizację rosyjskiego systemu bankowego po upadku ZSRR, doradzając prezydentowi Borysowi Jelcynowi. Był kluczową postacią w ratowaniu Nowego Jorku przed bankructwem podczas kryzysu fiskalnego w połowie lat 70.
Kontrowersje i Teorie Spiskowe
Działalność Davida Rockefellera nie obyła się bez kontrowersji. Odegrał kluczową rolę w wybuchu kryzysu zakładników w Iranie w 1979 roku, przekonując prezydenta Cartera do przyjęcia obalonego szacha na leczenie. Był krytykowany za wspieranie zagranicznych autokratów i dyktatorów w celu ochrony interesów finansowych swojego banku. Zarzucano mu zbyt bliskie relacje z przywódcami komunistycznymi, w tym ze sprawcami Rewolucji Kulturalnej w Chinach. Jego działalność w Komisji Trójstronnej i Grupie Bilderberg stała się pożywką dla licznych teorii spiskowych o tajnym „rządzie światowym”. Projekt Stone Barns również wywołał tarcia w rodzinie Rockefellerów, gdy David przeforsował tam otwarcie komercyjnej restauracji.
Ciekawostki z Życia
David Rockefeller był jedynym członkiem rodziny Rockefellerów, który opublikował autobiografię zatytułowaną „Memoirs” (2002 r.). Został odznaczony Prezydenckim Medalem Wolności w 1998 roku przez Billa Clintona. W 1964 roku zainaugurował działalność International Executive Service Corps u boku prezydenta Lyndona B. Johnsona. Był pasjonatem entomologii – posiadał jedną z największych na świecie prywatnych kolekcji chrząszczy. Przez całe życie nosił przy sobie małe pudełko na wypadek znalezienia rzadkiego okazu owada, nawet podczas spotkań z głowami państw. Jego biuro w Chase Manhattan było znane z imponującej kolekcji sztuki współczesnej, którą zaczął gromadzić jako jeden z pierwszych bankierów. Do końca życia pozostawał aktywny zawodowo, odbywając liczne podróże zagraniczne nawet po ukończeniu 100 lat.
Kluczowe Etapy Życia Davida Rockefellera
| Rok | Wydarzenie |
|---|---|
| 1915 | Urodziny w Nowym Jorku. |
| 1936 | Ukończenie studiów licencjackich na Uniwersytecie Harvarda. |
| 1940 | Uzyskanie stopnia doktora (Ph.D.) z ekonomii na Uniwersytecie Chicagowskim; poślubienie Margaret „Peggy” McGrath. |
| 1942–1945 | Służba w armii USA; stopień kapitana. |
| 1946 | Dołączenie do Chase Manhattan Bank. |
| 1970–1985 | Przewodniczący Rady Stosunków Zagranicznych (CFR). |
| 1973 | Współzałożyciel Komisji Trójstronnej; otwarcie pierwszego oddziału amerykańskiego banku w Moskwie. |
| 1975 | Chase Manhattan określony przez Federalną Rezerwę mianem „banku problematycznego”. |
| 1981 | Przywrócenie pełnej kondycji finansowej Chase Manhattan Bank. |
| 1989 | Udział w sprzedaży Rockefeller Center japońskiemu Mitsubishi Estate Company. |
| 1996 | Śmierć Margaret „Peggy” McGrath. |
| 2000 | Przewodnictwo w finalnej sprzedaży Rockefeller Center firmie Tishman Speyer Properties. |
| 2004 | Przejęcie wyłącznej kontroli nad rodzinnymi interesami po śmierci ostatniego z braci. |
| 2005 | Przekazanie 100 milionów dolarów na rzecz Museum of Modern Art (MoMA) i Uniwersytetu Rockefellera. |
| 2006 | Deklaracja przekazania 225 milionów dolarów na rzecz Rockefeller Brothers Fund. |
| 2017 | Śmierć w wieku 101 lat. |
Nagrody i Wyróżnienia Davida Rockefellera
- Prezydencki Medal Wolności (1998)
David Rockefeller, jako wnuk pioniera przemysłu naftowego i lider potężnego klanu, wywarł znaczący wpływ na światowe finanse i politykę przez ponad pół wieku. Jego dziedzictwo obejmuje nie tylko budowanie potęgi Chase Manhattan Bank, ale również zaangażowanie w globalną dyplomację i znaczące działania filantropijne, pokazując, jak połączenie wizji, determinacji i odpowiedzialności może kształtować bieg historii.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Ile przeszczepów miał Rockefeller?
David Rockefeller przeszedł w sumie pięć przeszczepów serca oraz jeden przeszczep nerki. Jego liczne transplantacje były częścią jego długiego życia i starań o utrzymanie zdrowia.
Kto miał 7 przeszczepów serca?
Informacje publiczne wskazują, że David Rockefeller przeszedł pięć przeszczepów serca. Nie ma powszechnie dostępnych danych potwierdzających, aby ktokolwiek inny miał dokładnie siedem przeszczepów serca.
Ile lat żył David Rockefeller?
David Rockefeller żył 101 lat. Urodził się 12 czerwca 1915 roku, a zmarł 20 marca 2017 roku.
Kto to jest David Rockefeller?
David Rockefeller był amerykańskim bankierem i filantropem, dziedzicem fortuny Rockefellerów. Pełnił funkcję prezesa i dyrektora generalnego Chase Manhattan Corporation.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/David_Rockefeller
